De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) spreekt twee zorgverzekeraars aan om de toegang tot extramurale hulpmiddelen in acute situaties voor mensen met diabetes, incontinentie-, stoma- en wondzorgbehoeften te verbeteren. Onderzoek van de NZa laat zien dat twee van de vier grootste zorgverzekeraars slechts gedeeltelijk voldoen aan hun wettelijke zorgplicht. Alle onderzochte zorgverzekeraars hebben een individuele brief ontvangen met verbeterpunten. De NZa gaat met de twee zorgverzekeraars in gesprek en verwacht dat zij op korte termijn verbeteringen doorvoeren. Als dit onvoldoende wordt opgepakt kan de NZa overgaan tot handhaving in de vorm van een aanwijzing of verscherpt toezicht.

Beeld: © ISK / ISK

Signalen over spoedsituaties

Aanleiding voor het onderzoek zijn signalen van huisartsen, wijkverpleegkundigen en apothekers dat het in spoedsituaties lastig is voor zorgverleners en patiënten om tijdig aan de juiste hulpmiddelen te komen. Dit heeft veel impact op de kwaliteit van leven van patiënten. Sinds enkele jaren kopen zorgverzekeraars extramurale hulpmiddelen landelijk in. Hierdoor doen patiënten zelf een bestelling bij een leverancier om ze thuis te ontvangen. Dit sluit goed aan bij de behoefte van een grote groep patiënten. Hoewel zorgverzekeraars aangaven dat de zorg in acute situaties goed is georganiseerd, ervaren zorgverleners in de praktijk knelpunten. Zij moeten regelmatig met tijdelijke oplossingen werken om patiënten toch snel van noodzakelijke hulpmiddelen te voorzien. Dat terwijl hulpmiddelen essentieel zijn om zorg thuis veilig en verantwoord te houden.

Patiënt en zorgverlener meer centraal

De NZa constateert dat de huidige organisatie van de levering van deze hulpmiddelen niet altijd voldoende aansluit bij de behoeften van verzekerden en eerstelijnszorgverleners. Deze behoeften moeten centraler worden gesteld bij het uitdenken van beleid door zorgverzekeraars.  Wij verwachten van de verzekeraars dat ze actiever signalen ophalen uit de praktijk en beter zicht gaan krijgen op de werkelijke prestaties van leveranciers. Daarnaast verwachten wij dat zij hun beleid nadrukkelijker toetsen op de gevolgen voor patiënten en zorgverleners.

Tijdige en passende zorg

Directeur Toezicht Anouk Mateijsen: "Patiënten moeten zeker in onverwachte situaties tijdig kunnen beschikken over een passend hulpmiddel. Zorgverzekeraars zijn hiervoor verantwoordelijk en moeten dit goed organiseren. Aangezien het hier gaat om een logistiek probleem en niet om een tekort aan middelen of personeel, moet dit op te lossen zijn."

Toezicht op vorderingen

De NZa verwacht dat alle zorgverzekeraars de verbeterpunten voortvarend en aantoonbaar oppakken. De komende maanden voeren wij gesprekken met de twee zorgverzekeraars die slechts gedeeltelijk voldoen aan hun zorgplicht. Zij moeten aantoonbare verbeteringen doorvoeren. Daarnaast verwachten wij van alle zorgverzekeraars dat zij hun beleid aan de hand van de aandachtspunten aantoonbaar evalueren en waar nodig aanpassen. Alle zorgverzekeraars hebben hierover een brief van ons ontvangen.