NZa: Zet gezondheidswinst centraal in bekostiging medisch-specialistische zorg

De Nederlandse Zorgautoriteit adviseert om zorgaanbieders in de medisch-specialistische zorg te gaan belonen op basis van de gezondheidswinst voor de patiënt. Contracteren op waarde moet de norm worden, zodat zorg op de juiste plek en doelmatige inzet van mensen en middelen een stap dichterbij komt. Dit is nodig om de zorg ook op termijn betaalbaar te houden. Dat staat in het Advies bekostiging medisch-specialistische zorg ‘Belonen van zorg die waarde toevoegt’ aan minister Bruins voor Medische Zorg.

msz integrale bekostiging

De NZa wil afstappen van een bekostigingssysteem dat voornamelijk het uitvoeren van behandelingen beloont. Samen met ziekenhuizen, zelfstandige behandelcentra en zorgverzekeraars willen we toewerken naar een bekostiging van zorg waarin gezondheidswinst voor de patiënt centraal staat. Wij hebben met zorgaanbieders en zorgverzekeraars afgesproken dat zij gezondheidswinst voor patiënten als uitgangspunt nemen in de contracten. Het dbc-systeem krijgt een andere, minder betekenisvolle rol. Op termijn kan het dbc-systeem hierdoor fundamenteel vereenvoudigd worden.

Alternatieve contractvormen

Het stimuleren van deze alternatieve contractvormen tussen aanbieder en verzekeraar moet daarom op korte termijn prioriteit krijgen. De prikkels voor deze waardegedreven zorg worden in contracten vastgelegd waarbij afspraken worden gemaakt over kwaliteit en uitkomsten. In deze afspraken staat de patiëntvraag centraal en wordt in bundels van de bestaande zorgproducten afgerekend. Hierdoor krijgt de patiënt de juiste zorg op de juiste plek. Transparantie over de uitkomsten van zorg is hiervoor een randvoorwaarde.

Dbc-systematiek

In de medisch-specialistische zorg wordt geregistreerd en gedeclareerd met diagnose behandelcombinaties (dbc). Deze dbc’s blijven de komende jaren bestaan en worden zo min mogelijk gewijzigd. Innovatieve afspraken in contracten zijn gebaat bij een stabiel declaratiesysteem. Dbc-zorgproducten worden minder betekenisvol in de financiële afspraken die zorgaanbieders en zorgverzekeraars maken.

Integrale bekostiging

Jaarlijks monitort de NZa de voortgang op het gebied van integrale bekostiging. In de monitor Integrale bekostiging medisch-specialistische zorg constateren we dat met de invoering van integrale tarieven in 2015 de belangen van ziekenhuisbesturen en vrijgevestigde medisch specialisten meer op één lijn zijn gekomen. De medisch-specialistische bedrijven (msb’s), waarin de vrijgevestigde medisch specialisten zich hebben georganiseerd, hebben zich de afgelopen jaren ontwikkeld tot een volwaardige, stabiele factor binnen de ziekenhuisorganisatie. De professionalisering in bestuur en management van deze msb’s heeft bijgedragen aan een verbeterde, efficiëntere samenwerking met de ziekenhuisbesturen. Maar de monitor toont ook aan dat op het gebied van samenwerking en het gelijk richten van de belangen nog steeds ruimte voor verbetering aanwezig is.

Een andere belangrijke uitkomst van de monitor is dat mensen (personeel) en middelen (geld) een stuk doelmatiger kunnen worden ingezet dan nu nog vaak het geval is. Een slimme inzet van mensen en middelen is een belangrijke randvoorwaarde voor het realiseren van de juiste zorg op de juiste plek, waarbij de patiënt centraal staat.

Ook ten aanzien van deze belangrijke kabinetsdoelstelling laat de monitor zien, dat verbetering noodzakelijk en mogelijk is. De komende jaren zullen (vrijgevestigde) medisch specialisten en bestuurders van ziekenhuizen een gezamenlijke inspanning moeten leveren om de gelijk gerichtheid van belangen en een doelmatige inzet van mensen en middelen opnieuw een stap verder te brengen. De NZa blijft de ontwikkelingen op deze twee onderwerpen nauwlettend volgen.